با فرهیختگان شهرمان اوز
دکتر کمالی انسان شناس و پژوهشگر
محمد شریف کمالی فرزند رییس محمد در سال ۱۳۲۵ خورشیدی در اوز متولد و تحصیلات ابتدایی را نیز در اوز پشت سر گذاشت.
وی در سال ۱۳۴۵ وارد دانشگاه تهران و در رشته ی علوم اجتماعی فارغ التحصیل گردید. پس از اتمام دوره ی سربازی عازم هندوستان شده و در سال ۱۹۷۷ میلادی ( ۱۳۵۶ خورشیدی) فوق لیسانس و در سال ۱۹۷۹ میلادی (۱۳۵۸ خورشیدی) دانشنامه ی دکتری خود را در رشته ی انسان شناسی از دانشگاه پونا دریافت کرد.
دکتر کمالی پس از خاتمه ی تحصیلات به ایران بازگشت و مدتی در مرکز مردم شناسی سازمان میراث فرهنگی به کار پرداخت. وی انسان شناسی را نیز در دانشگاه تهران تدریس می کرده و همزمان به انجام کارهای پژوهشی می پرداخته است.
وی در سال ۱۳۶۵ خورشیدی به کانادا مهاجرت کرد و سه سال به عنوان استاد مهمان در دانشگاه تورنتو به تدریس اشتغال داشته است. یک دانشجوی دوره دکتری در این مدت زیر نظر استاد به فراگیری می پردازد که پایان نامه اش را با همکاری دکتر کمالی آماده کرده است.
دکتر کمالی علاوه بر مقالات زیادی به فارسی و انگلیسی که در مجلات انسان شناسی آمریکا و اروپا چاپ کرده است دارای تالیفات زیر نیز می باشد:
کتاب ایرانیان ترکمن (راجع به مسائل تاریخی، فرهنگی و شجره ی ترکمن ها)، کتاب خطوط پوستی، انسان شناسی زیستی در ۲جلد ( این کتاب هم اکنون در دانشکده های علوم اجتماعی و پزشکی ایران تدریس می شود)، کتاب انسان شناسی عمومی ( این کتاب نیز کتاب درسی دانشجویان علوم اجتماعی و علوم انسانی می باشد.)
دکتر کمالی کتاب ایرانیان کانادا را هم اکنون در دست چاپ دارد و خود می گوید در فکر این است که یک کتاب جامع راجع به اوز امروز به رشته ی تحریر در آورد چرا که کتاب جامعی درباره ی اوز امروز، ساخت جمعیتی و تغییرات فرهنگی در دست نداریم.
کمالی بین سالهای ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۶ میلادی در کانادا بر روی پروژه ای کار می کرده اند که تازه واردین که کار حرفه ای و فنی انجام می داده اند را آماده کنند و در کانادا به سر کار بفرستند که این پروژه در استان آنتاریو کانادا مقام نخست را کسب کرد. دکتر کمالی که زندگی نامه اش در کتاب Who is Who in the world کانادا نیز چاپ گشته است، هم اکنون رئیس هیات مدیره ی ایرانیان تورنتو می باشد. هدف این انجمن کمک به ایرانیان مقیم کانادا بوده و از سال ۱۹۹۹ به بعد بیشتر در زمینه ی کمک به تازه واردین و حل و فصل مشکلات ایرانیان فعالیت کرده است.
دکتر کمالی علاوه بر این که رئیس مشترک کمیته ی اقلیت های نژادی تورنتو که شامل سیاه پوستان، زردپوستان و آسیایی ها بوده است، عضو موسس انجمن نویسندگان ایرانی در کانادا بوده و هفته نامه ای تحت عنوان پرستو نیز در زمینه مسایل حقوق بشر به چاپ می رسانده است. وی و سایر دوستان و همکارانش در کارهای فرهنگی دیگری نیز همانند برپایی شب شعر اهتمام می ورزند که بزرگداشت غلامحسین ساعدی نمونه ای از اینگونه کارهاست.
کمالی که پس از ۱۹ سال به اوز بازگشته است اوز امروز را با اوز ۳۰ سال پیش بسیار متفاوت می داند به گونه ایکه معتقد است نحوه ی گویش مردم و زبان آنها نیز تغییر کرده است و این تغییرات را ناشی از تلویزیون، اینترنت، ماهواره، دانشگاه و مهاجرت افراد غیر اوزی به اوز می داند. وی که از تغییر بافت شهری نیز سخن می گوید از دست دادن میراث هایی مانند قلعه و بازار اوز را تاسف بار خوانده معتقد است ۴۰ یا ۵۰ سال آینده دیگر اوز سنتی را نخواهیم داشت بلکه شهری خواهیم داشت مانند سایر شهرها که بایستی قسمتی از بافت سنتی شهر را حفظ کنیم.
دکتر کمالی در مورد بحث های صورت گرفته در رابطه با نام اوز می گوید:« از نظر من این بحث ها مهم نیست. مهم چیزی است که مردم می گویند. مردم خودمان می گویند «اَوَز»، فارسی ها می گویند «اِوَز» و در شیخ نشین ها می گویند «عَوَض» و ما چون منابعی نداریم بحث ها نتیجه بخش نیست. اگر یک سری بحثهای فرهنگی اجتماعی با قشر جوان، میزگرد و امثال اینها باشد تاثیرش خیلی بیشتر است.»
وی ادامه می دهد: « زمانی در اوز چند طایفه بود و هر کدام وجه هایی برای خود داشتند و بین خودشان ازدواج می کردند. اما دنیای امروز دنیای برابری است و اینها دیگر مرسوم نیست و برای این برابری باید از نظرات مردم استفاده کنیم. من برای خود مطالعاتی می کنم و طبق تفکرات خود نظر و ایده ای دارم ولی این فکر ممکن است با فکر جوانان متفاوت باشد. باید از فکر دیگران استفاده کنیم. در بحث ها شرکت کنیم. جوانان اگر در بحث های گوناگون شرکت کنند مجبور به مطالعه می شوند و دنبال خیلی کارهای منفی نمی روند. پس بایستی سعی کنیم چنین فضاهایی را برای آنان به وجود آوریم.»
دکتر کمالی علاوه براین گفت و گو با نشریه عصر اوز در یکی از نشست های نسل پویا نیز شرکت و از نزدیک با تعدادی از نسل پویایی ها آشنا شده و به بحث و گفت و گو نشستند.
از بزرگواران گرامی آقایان عبدالرئوف، عبدالوهاب و پوریا کرامتی که در تهیه این گزارش و برگزاری نشست نسل پویا با حضور دکتر کمالی همکاری نمودند صمیمانه تشکر و سپاسگزاری می شود.
*** چاپ شده در صفحه ۱۴ نسل پویا – ماهنامه عصر اوز شماره ۵۸ مهرماه ۱۳۸۴
دکتر محمدشریف کمالی صبح جمعه ۸ بهمن ماه ۱۳۸۹ خورشیدی در سن ۶۴ سالگی در بیمارستان سعدی شیراز چشم از این دنیا فرو بست و با حضور اوزیهای مقیم شیراز، مسوولین میراث فرهنگی و دوستان و آشنایانشدردارالرحمه شیراز به خاک سپرده شد. دکتر کمالی پیش از مرگ چند کتاب دیگر را نیز در دست چاپ داشت از جمله کتاب مردم شناسی اوز که نسخه ی پیش از چاپ آنرا برایم ایمیل کردند و نمی دانم که آیا سرانجام آن کتاب به چاپ رسید یا خیر. روحش شاد و یادش گرامی.
تدوین وگزارش:مهندس هادی صدیقی
لینک کوتاه:
دیدگاه بگذارید
خدارحمتش کند آدم ساکت و دانشمندی بود
خدا رحمتش کنه….
ممنون از اقای صدیقی عزیز
که ما را با فرهیختگان اوز اشنا میکنه
تشکر ازبرنامه خوب معرفی دانشمندان اوز زحمت بکشید کامنتهارا امروز بفرستید
این اقدام خوب برای معرفی فرهیختگان کاری است که باید بشود وادامه داشته باشد با اینحال ضرورت دارد این معرفی ها به گوش خود افراد یکه که درقید حیاتند و یا فرزندانشان برسد تا آنها هم بنحوی درامورات شهر و زادگاه دخیل شوند ودخالت کنندوحالا یا آقای هادی صدیقی و یا شما پیام داش سعی کنید این انعکاسها را به گوش آنان برسانید